Home Blog Self Innovation Άυπνος: Πως η Έλλειψη Ύπνου και ο Thomas Edison Σκοτώνουν την Παραγωγικότητα...

Άυπνος: Πως η Έλλειψη Ύπνου και ο Thomas Edison Σκοτώνουν την Παραγωγικότητα σου

ύπνος και εγκέφαλος.

Ο ύπνος δεν προορίζονταν να είναι ποτέ κάτι που θα έπρεπε να μας απασχολεί, ειδικά στις αρχές του 21ου αιώνα. Καθώς η τεχνολογία κάνει τον κόσμο μικρότερο αντί για πιο απλό, η διαδικασίες ύπνου θα έπρεπε να θεωρούνταν ως ένα κομμάτι της επιστήμης απόλυτα χαρτογραφημένο. Όμως η αλήθεια είναι πως ισχύει ακριβώς το αντίθετο.

Η παγκόσμια Οικονομία μικραίνει διαρκώς την απόσταση μεταξύ ημέρας και νύχτας και η καθημερινότητα μας γεμίζει διαρκώς με ερωτήσεις που εμφανίζονται στο λάθος μέρος, την λάθος στιγμή. Η πραγματικότητα είναι πως ο ύπνος δεν είναι κάτι που μας έχει απασχολήσει ιδιαίτερα, πέρα από το γεγονός πως θεωρείται μια απλή διαδικασία που περιλαμβάνει ένα κουμπί on/off.

Ξανασκέψου… Το 1/3 της ζωής σου το ξοδεύεις στον ύπνο. Ένα δελφίνι κοιμάται μόνο με ένα ημισφαίριο απενεργοποιημένο για να μπορεί να μένει στην επιφάνεια και να παίρνει οξυγόνο. Ένας ελέφαντας κοιμάται κατά μέσο όρο 3.5 ώρες την ημέρα, τα λιοντάρια 13 ώρες και μια καμηλοπάρδαλη κοιμάται μόνο 1.5 ώρα την ημέρα.

Ένας διάσημος Βιολόγος και αναλυτής ύπνου, είχε αναφέρει κάποτε πως αν ο ύπνος δεν εξυπηρετεί μια καθοριστική λειτουργία, τότε είναι το μεγαλύτερο εξελικτικό λάθος που έκανε ποτέ η Φύση. Σίγουρα, αν σκεφτείς πως η διαδικασία του ύπνου είναι απαραίτητη για την ξεκούραση του σώματος. Η μήπως όχι;

Παρόλο που η έλλειψη ύπνου είναι κάτι που δεν δίνουμε μεγάλη σημασία στην καθημερινότητα μας, θα πρέπει να αναφερθεί πως είναι ένα από σημαντικότερα τμήματα που αναλύουν στις μέρες μας οι σύγχρονες επιστήμες. Και το πιο άγνωστο

Ως άνθρωποι, χρειαζόμαστε μια ώρα ύπνου για κάθε 2 ώρες που είμαστε ξύπνιοι. Κάθε ώρα ύπνου που χάνεται την νύχτα, θα έχει ως αποτέλεσμα την προσπάθεια αναπλήρωσης της την επόμενη. Αυτό θα επαναλαμβάνεται μέχρι να αποκατασταθεί πλήρως.

Ας Μιλήσουμε για Πειράματα

Μπορεί να πιστεύεις πως η έλλειψη ύπνου δεν είναι κάτι σημαντικό. Δυστυχώς, αυτό δεν ισχύει. Το 1965, στον San Diego, ο Randy Gardner έμεινε ξύπνιος για 264 ώρες. Η διαδικασία βιντεοσκοπήθηκε από τους επιστήμονες του Stanford University και τα αποτελέσματα ήταν εξωπραγματικά.

Σύντομα, άρχισε να χάνει την ικανότητα του να θυμάται απλούς αριθμούς. Στην συνέχεια, οι επιστήμονες άρχισαν να παρατηρούν παρανοϊκές συμπεριφορές και όταν εν τέλει κοιμήθηκε, έμεινε στο κρεβάτι για 15 συνεχόμενες ώρες.

Το 1980, οι επιστήμονες του University of Chicago, έκαναν πειράματα έλλειψης ύπνου σε ποντίκια. Μετά από 2 εβδομάδες χωρίς ύπνο, όλα τα ποντίκια ήταν νεκρά! Όμως το παράξενο με αυτό το πείραμα δεν σταματά εδώ.

Όταν πραγματοποιήθηκαν νεκροψίες στα άτυχα ποντίκια, δεν βρέθηκε τίποτα περίεργο! Βέβαια, τα ποντίκια του πειράματος δεν ήταν οι μόνοι άτυχοι. Η CIA χρησιμοποιεί συχνά – πυκνά την έλλειψη ύπνου ως τεχνική ανάκρισης(παλιότερα ονομάζονταν βασανιστήρια).

Τα αποτελέσματα στις μελέτες έλλειψης ύπνου είναι εκκωφαντικά. Στις πρώτες 24 ώρες, η πίεση του αίματος αρχίζει ν’ αυξάνεται. Μετά από λίγο, ο μεταβολισμός πέφτει, δίνοντας την θέση του στην ανάγκη του ατόμου για ηλεκτρολύτες. Η θερμοκρασία σώματος πέφτει και το ανοσοποιητικό σύστημα γίνεται αδύναμο. Το μυαλό αρχίζει να στρέφεται ενάντια στον εαυτό του και ξεκινούν οι παραισθήσεις. Η δυνατότητα για την λήψη απλών αποφάσεων αρχίζει σιγά – σιγά να εξανεμίζεται.

Τα Στάδια του Ύπνου

Οι ερευνητές του ύπνου έχουν εντοπίσει πως ο ύπνος περιλαμβάνει 5 διαφορετικά στάδια όπου το καθένα αντιστοιχεί περίπου σε 90 λεπτά. Το πρώτο στάδιο είναι πολύ ελαφρύ, στο οποίο έχει συνήθως την αντίληψη πως νυστάζεις και θέλεις να κοιμηθείς. Το δεύτερο, εμφανίζεται με την παρουσία συγκεκριμένων εγκεφαλικών κυμάτων και το αντιλαμβάνεσαι ως μια κατάσταση όπου μπορεί να αποκοιμηθείς για μερικά δευτερόλεπτα.

Τα στάδια ύπνου 3 και 4, θεωρούνται ως βαθύς ύπνος. Στο τρίτο, ο εγκέφαλος αρχίζει να παράγει τα εγκεφαλικά κύματα Delta. Το τέταρτο, είναι γνωστό ως slowwave sleep. Το βαθύτερο στάδιο ύπνου είναι το πέμπτο, όπου είναι γνωστό ως REM(rapid eye movement).

Το πέμπτο στάδιο, είναι αυτό όπου εμφανίζονται τα όνειρα. Σε αυτό, ο εγκέφαλος στέλνει συγκεκριμένες ορμόνες στο σώμα σου ώστε να παραλύσει τα χέρια και τα πόδια ώστε να μην κινείσαι απότομα σε περίπτωση που κάποιο όνειρο είναι έντονο.

Βέβαια, η έλλειψη ύπνου δεν σκοτώνει μόνο τα ποντίκια. Το 1970, δημιουργήθηκε το πρώτο Κέντρο ανάλυσης ύπνου στο Πανεπιστήμιο του Stanford. Μέχρι το 2011, είχαν ανακαλυφθεί 75 είδη Διαταραχών ύπνου. Μια από τις πιο σπάνιες ονομάζεται fatal familiar insomnia. Όπως φαντάζεσαι από το όνομα, πρόκειται για μια θανατηφόρα διαταραχή ύπνου κατά την οποία το άτομο μένει ξύπνιο για ένα χρόνο μέχρι που τελικά χάνει την ζωή του.

Καθώς οι μελέτες και οι έρευνες πληθαίνουν διαρκώς, οι επιστήμονες δηλώνουν πως βρισκόμαστε στην Χρυσή Εποχή του ύπνου. Αποδεικνύεται πως η ικανότητα να παίρνεις γρήγορες και σωστές αποφάσεις ή απλά να είσαι πιο ήρεμος, έχουν άμεση σχέση με το πώς κοιμήθηκες το προηγούμενο βράδυ.

Ο εγκέφαλος σου, έχει την ικανότητα ν’ απομακρύνει τοξικές πρωτεΐνες από τους νευρώνες όπου είναι υπό – προϊόντα της νευρολογικής δραστηριότητας όταν είσαι ξύπνιος. Δυστυχώς, ο εγκέφαλος σου απομακρύνει τις δυσάρεστες πρωτεΐνες μόνο να την διάρκεια του ύπνου.

Η έλλειψη ύπνου όμως έχει και άλλες σοβαρές παρενέργειες. Όταν κοιμάσαι λιγότερο, η δυνατότητα του οργανισμού σου να καίει υδατάνθρακες μειώνεται. Όταν δεν κοιμάσαι αρκετά, γίνεσαι περισσότερο πεινασμένος γιατί αυξάνεται στο αίμα σου η ορμόνη ghrelin.

Τα άτομα που κοιμούνται λιγότερο από 6 ώρες την νύχτα, έχουν 30% πιθανότητες να γίνουν περισσότερο παχύσαρκα από αυτά που κοιμούνται 7-9 ώρες. Τελικά ο ύπνος δεν είναι τόσο ασήμαντος όσο μπορεί να φανταζόμασταν στην αρχή.

Ποιος Φταίει;

Ο Thomas Edison δεν άλλαξε μόνο την Ιστορία του φωτισμού αλλά και την Ιστορία του ύπνου. Παρόλο που το σκοτάδι μπορεί να μην αρέσει σε αρκετούς, η καθημερινότητα μας φωτίστηκε όπως συμβαίνει ακριβώς με ένα αποτυχημένο μαύρισμα στο Solarium. Ξεκινάς έχοντας στο μυαλό σου την μόδα και την ελκυστικότητα και καταντάς σαν την μύγα μες στο γάλα.

Το βιολογικό σου ρολόι, στέλνει σήμα πως έρχεται η ώρα να κοιμηθείς όταν το φως του ήλιου πέφτει. Έτσι ήταν από την αρχή του ανθρώπινου είδους αλλά απ’ ότι φαίνεται η ικανότητα του ανθρώπου για εφευρέσεις είχε άλλη άποψη. Η κοινωνική σου ζωή δεν τελειώνει όταν το φώς της ημέρας πέφτει. Αντιθέτως, τότε ξεκινά.

Η κοινωνικοποίηση είναι κάτι εξαιρετικά θετικό για τον εγκέφαλο. Όταν όμως το αντίβαρο αντιστοιχεί σε έλλειψη ύπνου, περίεργα πράγματα συμβαίνουν. Αμάξια, φανάρια, φωτισμένα παράθυρα, μια τηλεόραση συνεχώς ανοιχτή και η λάμπα στο σαλόνι στήνει χορό. Το 1994, όπου ένας τεράστιος σεισμός χτύπησε το Los Angeles, οι κάτοικοι φώναξαν την αστυνομία δηλώνοντας πως ένα περίεργο σύννεφο είχε καλύψει το κεφάλι τους. Ήταν η στιγμή που ανακάλυπταν για πρώτη φορά τον Γαλαξία Milky Way. Για μια λάμπα είχαν χάσει τον ουρανό…

Μου αρέσουν τα Νούμερα

10.000 μπερδεμένα πουλιά σκοτώνονται κάθε χρόνο επειδή πέφτουν πάνω σε φωτισμένους ουρανοξύστες. 100.000.000 πουλιά συγκρούονται πάνω σε φωτισμένα κτίρια στην Νότια Αμερική. Οι Βιολόγοι δηλώνουν κατηγορηματικά πια, πως ο τεχνητός φωτισμός στις πόλεις είναι μια υπαρκτή απειλή για το περιβάλλον.

Η φωτεινή καθημερινότητα δεν κάτι τόσο απλό τελικά. Ο ηλεκτρικός φωτισμός διακόπτει την φυσιολογική λειτουργία των λεγόμενων Circadian κύκλων, όπου είναι το όνομα των φυσικών ρυθμών όπου το ανθρώπινο σώμα αναπτύσσει με την πάροδο του χρόνου. Όταν βλέπεις αρκετό φως την νύχτα, ο εγκέφαλος σου το αντιλαμβάνεται ως ηλιοβασίλεμα.

Ένα Lux φωτισμού αντιστοιχεί στον φωτισμό ενός κεριού. Μια απλή λάμπα, αντιστοιχεί σε 190 Lux και ο μέσος φωτισμός του γραφείου σου είναι 300 Lux. Το βιολογικό ρολόι του εγκεφάλου σου, όπου βρίσκεται στον Υποθάλαμο, μπορεί να επηρεαστεί αν βομβαρδιστεί από ένα φως δυνατότερο από 180 Lux. Αυτό έχει άμεση επίδραση στην ευκολία που θα κοιμηθείς αργότερα.

Οι νύχτες μας φωτίστηκαν και το φως αυτό μας έσπρωξε σε περισσότερες ώρες εργασίας και στην ψευδαίσθηση μιας εκρηκτικής παραγωγικότητας. Όμως, όπως συμβαίνει πάντα, κάθε εκπληκτική εφεύρεση φέρνει μαζί της και ένα σοβαρό τίμημα.

 

Χρήστος Παπανίκας